Đất đỏ bazan Tây Nguyên nổi tiếng tơi xốp, giữ ẩm tốt và giàu dinh dưỡng. Nhưng nó có một điểm yếu: rất dễ đóng váng bề mặt khi bị nước đập mạnh.
Khi bà con xịt vòi áp lực cao thẳng vào bồn, hoặc dùng béc đập lưu lượng lớn, các hạt đất ở mặt bị vỡ vụn rồi liên kết lại thành một lớp màng đặc. Lớp váng này bít các lỗ mao dẫn, nước không thể xuống sâu mà chảy tràn ra mép bồn hoặc bốc hơi dưới nắng. Mặt đất trông rất ướt, nhưng vùng rễ bên dưới vẫn thiếu nước.
| Cách tưới | Điều xảy ra ở mặt đất | Điều xảy ra ở rễ |
|---|---|---|
| Xịt vòi, béc đập lưu lượng lớn | Đóng váng, nhão bùn, nước chảy tràn ra mép bồn | Rễ tơ bị khô ở tầng sâu, dễ đứt, dễ nhiễm nấm qua vết thương |
| Béc 60L/h phun mịn | Mặt bồn tơi xốp, giữ được lớp mùn và thảm cỏ | Ẩm lan đều tầng rễ tơ 0-50cm |

Đất đỏ bazan bị đóng váng, nước chảy tràn khi tưới cà phê bằng vòi xịt áp lực cao
Rễ tơ của cây cà phê, nơi hút nước và phân bón, tập trung chủ yếu ở tầng đất khoảng 0-50cm. Mục tiêu của việc tưới là đưa độ ẩm phủ đều vùng này, không phải làm ướt mặt đất.
Béc tưới tiết kiệm nước lưu lượng nhỏ (60 lít/giờ) chia dòng nước thành hạt mịn, rơi nhẹ như mưa dầm. Tốc độ nước rơi gần với tốc độ đất hút nước nên nước thấm dần xuống thay vì chảy ngang. Bà con nhận được những lợi ích sau:

Sơ đồ béc tưới 60L/h giúp nước thấm dần xuống tầng rễ cà phê 0-50cm
Đây là câu hỏi bà con hỏi nhiều nhất. Câu trả lời là không có một con số chung cho mọi vườn, vì lượng nước phụ thuộc tuổi cây, độ che phủ, loại đất, độ dốc và giai đoạn (kích ra hoa, nuôi trái). Nhưng cách tính số giờ chạy béc thì rất đơn giản:
Số giờ chạy = lượng nước cần cho mỗi gốc (lít) ÷ 60
| Lượng nước cần/gốc/đợt | Thời gian chạy béc 60L/h |
|---|---|
| 120 lít | 2 giờ |
| 240 lít | 4 giờ |
| 360 lít | 6 giờ |
| 480 lít | 8 giờ |
* Lưu ý: bảng trên chỉ là cách quy đổi giờ chạy theo lượng nước. Lượng nước cụ thể cho từng đợt cần được xác định theo tuổi cây và giai đoạn sinh trưởng của vườn bà con.
Mẹo kiểm tra xem tưới đã đủ chưa: sau khi tưới xong, đào thử một hố nhỏ cách gốc khoảng 30-40cm. Nếu đất ở độ sâu 30-50cm ẩm đều, nắm lại thành cục, thì đợt tưới đã đủ. Nếu chỉ ẩm 10cm trên mặt, bà con cần chạy thêm giờ hoặc giảm lưu lượng.
Cần tính lượng nước và chu kỳ tưới cho đúng vườn của mình? Liên hệ VNPLANT qua Zalo 0985 833 804, tư vấn miễn phí.
| Tiêu chí | Xịt vòi mềm | Béc tưới 60L/h |
|---|---|---|
| Mặt đất | Dễ bị nén chặt, đóng váng | Tơi xốp, giữ mùn và cỏ |
| Lượng nước thấm xuống rễ | Một phần đáng kể chảy tràn, bốc hơi | Thấm dần, ít thất thoát hơn |
| Tác động lên rễ tơ | Áp lực nước dễ làm tổn thương rễ nông | Nhẹ nhàng, rễ ăn sâu |
| Nhân công | Phải đứng cầm vòi, đi từng gốc | Mở van, hệ thống tự chạy |
| Tính đồng đều | Phụ thuộc tay người xịt | Đều nhau giữa các gốc |
Với vườn vài hecta, khác biệt về công lao động là rất lớn. Thay vì mất cả tuần đi xịt từng gốc, bà con chỉ cần chia vườn thành các cụm van và vận hành theo lịch.
Nhiều người nghĩ béc lưu lượng nhỏ thì "bơm chạy ít giờ hơn, giảm tiền điện". Thực tế cần hiểu đúng: cây cần bao nhiêu nước thì vẫn phải cấp đủ bấy nhiêu, nên tổng lượng nước không đổi. Cái bà con tiết kiệm được nằm ở hạ tầng và công vận hành:
| Hạng mục | Béc lưu lượng lớn (150-250L/h) | Béc 60L/h |
|---|---|---|
| Số béc chạy cùng lúc với bơm 3HP (tham khảo) | Khoảng 70-100 béc | Khoảng 250-350 béc |
| Số van phải chia | Nhiều | Ít hơn |
| Phải ra vườn đổi van | Thường xuyên | Ít hơn nhiều |
| Đường ống chính | Cỡ lớn, chi phí cao | Có thể giảm cỡ ống |
| Công suất bơm cần | Cao hơn | Thấp hơn cho cùng diện tích |
Số béc thực tế phụ thuộc cột áp, chiều dài đường ống và địa hình, cần kỹ sư tính theo từng vườn.
Còn tiền điện hoặc tiền dầu giảm ở đâu? Giảm ở chỗ nước không bị phí do chảy tràn và bốc hơi, nên bà con không phải bơm bù. Đồng thời, hệ thống ít van, ít phải chạy ra đồng đổi khóa nên tiết kiệm đáng kể công lao động.

Hàng trăm béc tưới lưu lượng nhỏ phun đồng loạt trên vườn cà phê rộng
Vườn cà phê Tây Nguyên thường có địa hình đồi dốc. Nếu dùng béc thường, cây ở chân dốc nhận nhiều nước hơn cây trên đỉnh, vì áp lực trong đường ống chênh lệch. Béc bù áp VP39 của VNPLANT được thiết kế để giải quyết đúng vấn đề này:
Tham khảo thêm béc bù áp VP39 60 lít/giờ tại đây
Muốn biết vườn mình cần bao nhiêu béc, bơm bao nhiêu HP?
Gửi diện tích + nguồn nước + hình hiện trạng vườn qua Zalo 0985 833 804. Kỹ sư VNPLANT sẽ tư vấn phương án và vẽ sơ đồ thủy lực cho vườn của bà con.
Béc 60L/h phun nhẹ nên mặt bồn có thể không nhão bùn như xịt vòi, nhưng nước vẫn ngấm sâu nếu chạy đủ giờ. Bà con tính giờ theo bảng ở mục 3 và đào kiểm tra độ ẩm ở tầng 30-50cm.
Được. Với dòng béc bù áp như VP39, màng bù áp giữ lưu lượng đều trên toàn vườn, kể cả vườn đồi dốc.
Nhiều trường hợp tận dụng được đường ống hiện có. Bà con gửi hình hiện trạng cho kỹ sư VNPLANT xem để báo phương án cụ thể.
Phụ thuộc loại đất, tuổi cây và giai đoạn sinh trưởng. Bà con nên được tư vấn theo từng vườn thay vì áp dụng một lịch chung.
Có thể kết hợp tưới và bón phân qua hệ thống nếu thiết kế đúng (có bộ châm phân và bộ lọc). Kỹ sư sẽ tư vấn khi thiết kế hệ thống cho vườn.
Tưới cà phê mùa khô không nên đo bằng việc mặt đất có ướt hay không, mà bằng việc tầng rễ 0-50cm có đủ ẩm hay không. Béc 60L/h giúp nước thấm sâu, giữ được mặt đất bazan, giảm công lao động và giúp hạ tầng tưới gọn hơn.
Nếu bà con đang chuẩn bị nâng cấp hệ thống tưới cho mùa khô, hãy để kỹ sư VNPLANT tính toán giúp: số béc, chia van, công suất bơm và lịch tưới phù hợp với vườn của mình.
VNPLANT chuyên cung cấp GIẢI PHÁP TƯỚI TIẾT KIỆM cho vườn CÂY NÔNG NGHIỆP TRỒNG LÂU NĂM năm như cà phê, sầu riêng, tiêu, điều..
VNPLANT – Đồng Hành Cùng Nông Nghiệp Việt Nam Phát Triển!
Địa chỉ: Số 53 Đường số 12, KDC Phong Phú 4, Phong Phú, Bình Chánh, TPHCM
Hotline: 0985 833 804
Youtube: VNPLANT
Website: http://vnplant.vn
Tham khảo video: Báo giá chi phí lắp đặt 1 ha cà phê là bao nhiêu tiền ?
Chia sẻ bài viết:
CÔNG TY TNHH THƯƠNG MẠI DỊCH VỤ VNPLANT
MST: 3702690014
Cấp ngày 22/05/2024
Tại Phòng đăng ký kinh doanh - Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Bình Dương
Địa chỉ 1:
Thửa đất số 4814, Tờ bản đồ số 27, KDC Ấp 3B, Phường Thới Hòa, Thành phố Bến Cát, Tỉnh Bình Dương
Địa chỉ 2: Số 53 Đường số 12, KDC Phong Phú 4, Phong Phú, Bình Chánh, TPHCM
Hotline: 0985 833 804